Uşak Ufuk
21 Nisan 2021 Çarşamba
Karakter boyutu : 12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto
105 evleri yazdı
25 Kasım 2020 Çarşamba 07:22

105 evleri yazdı

105 evleri yazdı

Türkiye Büyük Millet Meclisi 1958 yılı Şubat ayı verilerine göre Uşak Evleri’nde 105 lojman ve 6 dükkan’dan oluşan proje hayata geçer. Bu kapsamda bu alana proje başlangıcında ” Emlak Kredi Bankası Uşak Evleri ” ismi verilse de sonraları halk arasında  ismiyle anılır hale gelecektir.

Uşak Kent Merkezi içinde Osmanlıdan Cumhuriyeti ilk yıllarına devlet erki tarafından kurgulanan planlı imar ve iskan projeleri sırasıyla; Tatar Mahallesi,İslice Mahallesi,Paşa Caddesi,Uşak Şeker Fabrikasında lojmanları, Şeker Evleri,105 Evler,Ssk Evleri ve Halk Konutlar olarak birbirini takip eder.

 

Uşak 105 Evler Mahallesi Korunmalı mıydı?

Uşak 105 Evler Mahallesi; Geleneksel Anadolu konut özelliklerinden referans alınarak plan ve şemasıyla kendi dönemi içinde gelenekselin çağdaş yorumunu yaparak 1960 lı yıllarda devlet eliyle yapılan bahçeli ev tipolojisindeki konut kooperatif alanı olarak “yerel miras” kategorisinde bir modern mimarlık mirasıdır.

Uşak 105 Evler Mahallesi; Halen konut alanı olarak varolmaya devam etmekle birlikte, rant baskısı sonucunda, bir çoğu yıkılarak yüksek katlı konutlara dönüştürülmüştür. Bu kapsamda 105 Evler Mahallesinden bakiye kalan birkaç konut korumaya alınarak ve dahi kamulaştırılarak gelecek kuşaklara aktarılmalıdır.

 

Uşak Mimarlar Odası 105 Evler Mahallesi Hakkında ki Fikri Ne?

Uşak Mimarlar Odası Başkanı Çağlar Samancı Beye burası hakkında ki fikirlerini sorduğumuzda adığımız cevap şu şekilde oldu:

Uşak ilinde ki adıyla 105 evler /emlak konut evleri ,toplu konut projesinden çok bir yaşam hakkı , sosyal eşitlik , doğal yaşam kültürünün harmanlanmış düşüncesi ile ortaya çıkmış bir projedir .Günümüzde yaşadığımız pandemi süreci ve doğal afetler ,tek katlı toprağa yakın bahçeli konut tasarımlarının ne denli değerli olduğunu ve bu anlayışla yapılmış 105 evler gibi mahallelere ihtiyacımızı bizlere tekrar hatırlatmıştır .

Yapıldığı dönemlerde her ne kadar şehir merkezinden uzak tasarlanmış bahçeli sosyal konut evleri gibi düşünülsede yaşamını bu evlerde geçirenler yada ziyaret edenlerin düşsel mimarilerinde izler bırakmıştır.Günümüzde Uşak ilinde bu doku korunamamış olsada halen zamana direnen 10 a yakın yapı örneği bulunmaktadır.Konut tasarım anlayışının her dönem ve bu gün en değerli tasarım ilkesi olarak kabul edilen tek katlı bahçeli konut tasarımının,bir zamanlar sosyal konut anlayışı kapsamında toplu konut olarak inşaa edilmiş olması ve bu alanların apartmanlara dönüşmüş olmasına bir o kadar düşündürücüdür.Bu gün içinde bulunduğumuz pandemi süreci biz tasarımcılar ve kullanıcılara toprağın ne kadar değerli olduğunu evlerin içinde kaldığımız zaman içinde öğretmiştir.

Bu denli değerli olan toprağa ulaşma her insan için lüksden öte bir ihtiyaç olduğu net şekilde anlaşılmıştır. Toprağa ,ekolojik mimariye , enerji etkin yapılar anlayışı gelecekte nice 105 evlere ihtiyacımız olduğunu bizlere öğretmektedir .

Bu vesile ile bu değerli arşiv çalışması için ESKUDER başkanı sayın Ömer AŞCI’ya çok teşekkür ederim .

Uşak Mimarlar Odası Başkanı Çağlar Samancı-26 Ekim 2020

Uşak 105 Evler Mahallesinin Korumaya Esas Alınacak Özellikleri Nelerdir?

Uşak 105 Evler Mahallesi; Uşak kent merkezinin mekansal gelişim safahatında farklılaşan yeni yaşam modelleri sunan bu konut alanları ve tipleri, plan çözümleri ve kent içindeki konumlanma biçimleri ile “mimari değer”dir.

Uşak 105 Evler Mahallesi; belli bir dönemin ulusal ve uluslararası özelliklerini yansıttığı ve kolektif hafızanın önemli bir parçası olduğu için “tarihi belge değeri” niteliğindedir. Uşak 105 Evler Mahallesi; Uşak Kent Merkezinde Cumhuriyet modernleşmesinin başta gelen mimari örneklerini barındıran, kent yaşamını biçimlendiren ve işlevsel olarak kente katkıda bulunmayı sürdüren bir konumdadır. Uşak 105 Evler Mahallesi;Uşak şehrinin bir sanayi kenti olarak kendini inşa etmesine tanıklık ettiği için ve çalışan toplumun sosyo-ekonomik durumunu, yaşam biçimini ve kalitesini önemli ölçüde yansıtması nedeniyle sosyal değere ve sosyolojik öneme sahiptir.  Öncelikle Emlak Kredi Bankası Uşak Evleri ismiyle başlayan bu projenin sahibi Türkiye Emlak Kredi Bankasına mercek tutalım: Türkiye Emlak Kredi Bankası Üstlendiği Rol Nedir? Osmanlı Devleti tarafından yetimlerin haklarının korunması amacıyla kurulan Eytam Nezareti ve yetim mallarının işletilmesi için kurulan Eytam Sandıklarına ait mülkler Milli Mücadele sonrası Ziraat Bankası’na aktarıldı. Türkiye’de 1926 yılında halkın inşaat teşebbüslerini ve yetim haklarını da korumak bulunan amacıyla Emlak ve Eytam Bankası adıyla kurulur. Eytam Sandıklarının emlak sektörüne kredi veren bir bankaya dönüştürülmesi savaş sonrasında harap olmuş ülkenin imarı, milletin tefecilerden kurtarılması ve yetim paralarının en güveniliri şekilde korunması ve işletilmesi gerekçeleriylebaşlar. Böylece devlet, başkent Ankara’dan başlayarak tüm Anadolu’da modern yaşam deneyimini ve kalitesini ekonomik olarak sunabileceği yerleşimlerin tasarlanması için öncü olur; asri ve sıhhi mekanları kendi memurları için kendisi üretir. 14 Haziran 1946 tarihinde yurt çapında imar çalışmalarına düşük faizli kredi temin edebilmek amacıyla 4947 sayılı yasa ile ile kurulan Türkiye Emlak Kredi Bankası tarafından Emlak ve Eytam Bankasının aktif ve pasifleriyle birlikte tüm hak ve yükümlülükleri devralındı. DEVAMI YARIN ARAŞTIRMA: ÖMER AŞÇI

Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.