Uşak Ufuk
23 Ekim 2020 Cuma
Karakter boyutu : 12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto
UŞAKIN AŞIK VEYSELİ İBLAK MEHMET
28 Eylül 2020 Pazartesi 07:58

UŞAK'IN AŞIK VEYSELİ İBLAK MEHMET

UŞAK'IN AŞIK VEYSELİ İBLAK MEHMET

Fiziksel özellikleri ve doğuştan gelen yeteneği ile Uşak’ın Aşık Veysel’i olarak anılan İbilak Mehmet (Mehmet Cağfer)’in (1902/ 1973) kişisel eşyaları Uşak Kent Tarihi Müzesi’nde sergileniyor. Uşak’ın Sorkun köyünde dünyaya gelen, küçük yaşlarda gözlerini kaybeden ancak Veysel gibi gönül gözüyle çalıp söyleyen İbilak Mehmet TRT repertuvarındaki bir çok Uşak Türküsünün de kaynak kişisi.  Uşak Kent Tarihi Müzesi Görevlisi Cengiz Doğan müzedeki “İbilak Mehmet köşesi” hakkında bilgiler verdi. Köşenin 2019 yılı Kasım ayında oluşturulduğunu ifade eden Doğan İbilak Mehmet isminin  TRT Halk Müziği dinleyicileri tarafından çok iyi bilindiğini söyledi.   

“KEMANI VE SAZI UŞAK KENT TARİHİ MÜZESİNDE SERGİLENİYOR”

İbilak Mehmet’in hayatından kesitler paylaşan Doğan, İbilak Mehmet’in kullandığı ve  şu an müzede sergilenen enstrümanların hikayesini şu şekilde anlattı; “Yunanlılar Uşak'ı 1920'de işgal ettiğinde İbilak Mehmet 18 yaşında bir delikanlı. Bakıyorlar ki  İbilak'ın elinde tenekeden bir keman var. Bu keman ile bizi eğlendir diyorlar, İbilak esaret altında olduğu için mecburen keman ile Yunan askerini eğlendirmek zorunda kalıyor. Bir Yunan Subay sana keman alalım bu teneke keman ile olmaz diyerek bir keman hediye ediyor. Yunanlılar, Türk ordusu tarafından buradan gönderilince keman ona kalıyor. İbilak düğünlerde çalmaya başlıyor ve çeşitli besteler üretiyor. Sazı ise İbilak Mehmet’in Dayısı ticaret için gittiği İstanbul’dan alıyor.”

 

“AŞIK VEYSEL GİBİ GÖZLERİ GÖRMEYEN AMA GÖNÜL GÖZÜYLE GÖREN BİR OZAN”

Babasının adının İbrahim olduğunu ve bundan dolayı köylüler tarafından “ibilak” lakabının takıldığı söyleyen  Doğan, onu Uşak’ın  Aşık  Veysel’i yapan hayat hikayesini anlattı; “Kızamık hastalığı geçiriyor ve bir gözünü kaybediyor, sonrasında 8 yaşındayken baston yapmak için çıktığı ağaçta diğer gözünü kaybediyor. Tıpkı Aşık Veysel gibi gözleri görmeyen ama gönül gözüyle gören bir ozan haline geliyor. Doğuştan bir yeteneği var, müziğe ilgisi var. Bu onu çeşitli enstrüman çalmaya yönlendiriyor. Kendiliğinden, hiç bir müzik ustasından ders almadan enstrüman çalmayı öğreniyor. Düğünlerde eğlentilere katılıyor.”  

 

“TRT REPERTUVARINDA DUYDUĞUMUZ BİR ÇOK TÜRKÜDE ONUN ADI VAR”

Türkülerinin TRT’ye kazandırılması süreci hakkında da bilgiler veren Doğan, o dönem Uşak’ta stajyer kaymakam olarak görev yapan ve amatör olarak türkü derleyen Yüksel Ayhan’ın katkılarından bahsetti. Ayhan’ın derlediği çalışmaları TRT sanatçıları olan Hale Gür ve Özay Gönlüm’e notaya aldırarak TRT arşivine kazandırdığını ifade eden Doğan; “Bugün Uşak türküsü olarak TRT repertuvarında duyduğumuz bir çok türküde İbilak Mehmet ismi geçer” şeklinde konuştu.    İBLAK MEHMET KİMDİR? 902 senesinde Uşak iline bağlı Sorkun köyünde doğdu. İki yaşındayken gözlerini kaybetti. Henüz çocukluğunda sesinin güzelliği ile dikkatleri üzerine çekti.

15 yaşlarındayken aynı köyden "Hatça" isimli bir kıza vuruldu. Bu aşk yüzünden dört telli cura çalmaya başladı. Cura ve bağlama çalmasını babası İbrahim (İbilak)'den öğrenmiştir.

25 yaşlarındayken kemane çalmaya başladı. Bir zaman ud da çalmıştır.

32 ve 48 yaşlarında olmak üzere iki ve kaynağı bilinmeyen bir evlilik yapmıştır. Birinci evliliğinden Halil İbrahim isimli bir oğlu olmuştur.

1968 yılından beri Uşak'ın Aybey Mahallesinde ikamet etmiş, düğünlerde oğlu ve torunuyla beraber çalgıcılık yapmıştır.

İbilak Mehmet'in Ankara Radyosu repertuvarına verdiği halk türküleri şunlardır:

"Gelive Gidive Tıngırda",

"Bahçenizde Güren Var (Dudu Gız)",

"Ney Ney Havası",

"Evren Köyün Alt Yanında Bostanı",

"Çay Başında Çırpınıyor Bayguşlar",

"İnce Garanfildir Gavganın Başı",

"Çattılar Gazan Daşını",

"Meleme Koyunum Vazgeç Meleme",

"Göçdere Zeybeği"dir.

24 Şubat 1977'de vefat etmiştir. HABER: BERKAY ÖZYAYLA

Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.